Hete zomer, hete tarweprijzen, maar geen voedselcrisis
Source: FAO
Na een kleine crisis op de cacaomarkt wordt het heet voor de tarwehandel. Deze keer geen hedge fund dat voor oproer zorgt, maar een hete Russische zomer die de oogst doet mislukken. Maar zoals één zwaluw de lente niet maakt, maakt ook één slechte oogst geen voedselcrisis.
Niet dat de Russische problemen – met als gevolg een ban op export van tarwe – geen invloed hebben, de grafiek van de IGC Wheat Price Index spreekt voor zich. Vorig jaar exporteerde Rusland nog 18 miljoen ton tarwe, toch een goede 2.5% van de wereldjaarproductie. En tarwe wordt ook gebruikt als veevoeder, dus een prijsstijging voor tarwe leidt tot een hoger gebruik van andere gewassen als veevoeder, wat ook daar voor hogere prijzen kan zorgen.
Toch zijn er enkele belangrijke elementen die tegen een nieuwe voedselcrisis pleiten. Na de voedselcrisis van ’07-’08 zijn de voedselvoorraden aangelengd en we vertrekken nu van een minder precaire situatie. Een slechte oogst zal altijd voor prijsstijgingen zorgen, maar bij een voldoende grote voorraad hoeft dat niet te escaleren. De grafiek van de FAO toont dat ook voor tarwe een grotere wereldvoorraad voorhanden is. In India ligt naar schatting zelfs 10 miljoen ton tarwe onder tentzeilen te verrotten omdat er niet zorgvuldig wordt omgesprongen met de voorraden. Geen goed nieuws, maar dat lijkt me toch een indicatie dat ze er niet vrezen voor acute tekorten op de tarwemarkt.
Een tweede belangrijke factor die een voedselcrisis tempert is een lagere olieprijs. Hoe lager de olieprijs, hoe lager de vraag naar landbouwproducten voor de aanmaak van biobrandstoffen. Een ander effect van een lage olieprijs is dat meststoffen goedkoper worden, wat boeren toelaat beter te bemesten.
Maar er zijn ook twee fenomenen die een katalysator kunnen vormen voor een nieuwe voedselcrisis. De eerste is extreem weer. De tarwe-oogst in de VS is goed, maar als de oogsten in december in Australië en Argentinië tegenvallen kan de situatie verslechteren. Een tweede factor is hoe overheden hierop reageren. De voedselcrisis van ’07-’08 was minder erg geweest, indien overheden niet in protectionisme waren vervallen.
Conclusie, de scherpe prijsstijging van tarwe kan best voor wat problemen zorgen, maar voor een nieuwe voedselcrisis zoals in 2007 hoeven we nog niet te vrezen. Landbouw is altijd kwetsbaar voor slechte weersomstandigheden, maar we staan er deze keer wat beter voor. Je kelder volproppen met conserven lijkt dan ook wat overdreven.
